Paramedik - Paramedik Kimdir?
Paramedik mesleği Amerika Birleşik Devletleri'nde ortaya çıkmıştır.1. ve 2. Dünya Savaşları, Kore ve Vietnam Savaşlarında bu ülkenin yaşadığı askeri tecrübeler; yaralıların süratle kesin tedavinin yapılacağı birimlere ulaştırılmaları ve tahliye boyunca hayat kurtarıcı müdahalelerin yapılmasının sağ kalıma çok büyük katkı yaptığını göstermiştir.
Bu tecrübeler ışığında sivil ortamda,özellikle trafik kazalarında yaşanan ölümlerin azaltılması amacıyla çalışmalar başlatılmıştı.1966 yılına Amerikan Ulusal Bilimler Akademisi'nin travmayı modern toplumların gözardı edilmiş hastalığı olarak nitelendiren raporundan sonra aynı yıl çıkarılan Ulusal Karayolu Güvenliği yasası ile Ulaştırma Bakanlığı'ndan eyaletlerin ambulans sistemleri oluşturmaları ve standardizasyona gitmeleri istenmiştir. Bu tarihlerde farklı eyaletlerde bağımsız olarak başlatılan paramedik eğitimleri 1973 yılında çıkarılan Acil Sağlık Hizmetleri Sistemi Yasası ile standardizasyona kavuşturulmuştur.
ABD'nde ilk standart paramedik kursu 1977'de, ilk ATT kursu da 1984'de verilmiştir.1971-1978 yılları arasında ABD televizyonlarında gösterilen ve Los Angeles İtfaiyesine bağlı olarak çalışan iki paramediğin öyküsünü anlatan "Emergency" dizisi Amerikan toplumu içerisinde paramediklerin profesyonel bir meslek olarak kabul edilmelerini ve talep görmelerini sağlamıştır.
Günümüzde ABD'nde paramedik eğitimleri 1998 yılında güncellenen standart müfredat gereği ATT eğitimlerinin ardından minimum 1.100 saat süren programlar halinde sunulmakta ve programa katılanlar bitirme sınavlarını başarıyla tamamlamaları halinde, her 2-3 yılda bir hizmet içi eğitim ve sınavlarla yenilemeleri gereken sertifikalarını almaya hak kazanmaktadırlar.
ÜLKEMİZDE PARAMEDİK MESLEĞİNİN GELİŞİMİ
Ülkemizde ambulans hizmetlerinin düzenlenmesinin ilk adımı 1985 yılında Ankara Numune Hastanesi bünyesinde başlatılan Hızır Acil Servis ile atılmıştır.Hastane öncesi acil bakımda ki hızlı gelişmeye paralel olarak bu alandaki en önemli eksik insan gücü olarak ortaya çıktı ve 1990 yılında zamanın Dokuz Eylül Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Namık ÇEVİK ve Yüksekokul müdürü Prof. Dr. Necla ÇEVİK tarafından Türkiye’de paramedik okulunun kurulabilmesi için Kanada Cambrian College ile bir proje başlatıldı. Paramedik Programı Kurucu Rektörü,Prof.Dr. Namık ÇEVİK,Kurucu Müdür Prof.Dr. Necla ÇEVİK ve Kurucu Öğr.Gör. Semra ÇELİKLİ 1992 yılında proje kapsamında Semra ÇELİKLİ eğitim için Kanada’ya gönderildi ve eğitimi başarı ile tamamlayarak Türkiye’nin ilk paramediği oldu.
Proje tamamlandı ve program Prof.Dr.Necla ÇEVİK müdürlüğündeki Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu’nda 1993 yılında başlatıldı.İlk yıl programa 15 öğrenci kabul edildi.Programın ilk öğretim elemanları; Semra ÇELİKLİ, John FOWLER ve Suphi TÜRKMEN’den oluştu.Sonraları bu ekibe Hülya ÜNALAN GEDİK ve Nursun ÜSTÜNKARLI katıldı.
Yıl 1994 ve Türkiye o yıllarda üniformaları belediye zabıtalarına benzeyen paramedikleri tanımaya başladı.1995 yılında Çağlar UZ ve Sinan YENAL Türkiye’de yetişmiş ilk paramedik eğitimciler oldular.1997 yılında Ali EKŞİ’nin Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakultesi Mesleki Beceriler Laboratuarında göreve başlaması ile paramedikler tıp fakültesi eğitimlerine eğitimci olarak katılmaya başladı.
Paramedikler 2004 yılında Sağlık Bakanlığı 112 Ambulans Servisi’nde görev almaya başladılar. Ülkemizde paramedikler yüklenmiş oldukları misyonlarını başarı ile gerçekleştirip acil sağlık sisteminde vazgeçilmez bir unsur olmuşlardır.